Natuur in oktober: 10 planten, paddenstoelen en dieren die je kunt zien

Oktober is veel meer dan de eerste herfstkleuren in het bos. In de Nederlandse natuur verandert deze maand van alles. Trekvogels arriveren vanuit het noorden, damherten laten tijdens de bronst hun burlen horen en op de bosbodem verschijnen steeds meer paddenstoelen. Ook eekhoorns zijn druk met het verzamelen van voedsel voor de winter. Aan de kust kleuren kwelders rood door zeekraal, terwijl je in schrale graslanden op zoek kunt naar kleurrijke wasplaten. Voor sommige soorten moet je bovendien weten in welk landschap je moet zoeken. Daarom nemen we je mee langs tien planten, paddenstoelen en dieren die je in oktober kunt tegenkomen.

1. Vliegenzwam
De rode hoed met witte stippen is voor veel mensen hét beeld van een herfstwandeling. Na een vochtige periode kunnen in oktober volop vliegenzwammen verschijnen. Kijk tussen mos en gras, vaak in de buurt van berken, maar ook bij dennen en eiken. Op de Veluwe, in het Drents-Friese Wold en op het Dwingelderveld kun je ze tegenkomen. Zoek langs bosranden en open plekken in het bos en kijk goed tussen de bomen.


Fototip

Let op de omgeving rond de paddenstoel en gebruik mos, gras of herfstbladeren als natuurlijke achtergrond.


Lees meer

vliegenzwam

2. Kolgans
Met het korter worden van de dagen komen steeds meer kolganzen vanuit hun noordelijke broedgebieden naar Nederland. Ze zoeken hier voedsel op graslanden en akkers en blijven een groot deel van de winter. Let op de witte bles rond de snavel en de donkere dwarsstrepen op de borst. De Oostvaardersplassen, De Onlanden en de Biesbosch zijn goede plekken om groepen te zien. Kijk vooral op open graslanden en bij water en luister naar hun roep.


Fototip

Probeer een groep tijdens het opvliegen vast te leggen, zodat de omvang en beweging van de groep zichtbaar worden.


Lees meer

3. Damhert
Wie in oktober door de duinen of bossen loopt, kan ineens het diepe burlen van een damhert horen. Oktober is een goede maand om de bronst van het damhert mee te maken. De mannetjes laten met hun roep horen dat ze klaar zijn om te strijden om de hindes. In Boswachterij Westerschouwen bij Burgh-Haamstede, op de Veluwe en in de Amsterdamse Waterleidingduinen leven damherten. Ga vroeg of aan het einde van de dag en luister goed.


Fototip

Probeer naast het dier ook zijn omgeving in beeld te brengen, bijvoorbeeld tussen de duinvegetatie of bomen.


Lees meer

damhert

4. Kruisspin
Op een vochtige ochtend kunnen ineens tientallen spinnenwebben zichtbaar worden die je de dag ervoor nauwelijks zag. De kruisspin herken je aan het lichte kruispatroon op de rug. Ze bouwt haar web tussen gras, struiken en andere vegetatie, onder meer langs bosranden, in bermen en graslanden. Omdat de soort algemeen voorkomt, kun je haar vrijwel overal in Nederland tegenkomen. Vroege ochtenden zijn ideaal wanneer dauwdruppels de webben zichtbaar maken.

Fototip

Gebruik een web met dauwdruppels als onderwerp en zoek naar een rustige achtergrond zodat de fijne draden goed zichtbaar blijven.

Lees meer

5. Porseleinzwam
Onder vochtige omstandigheden lijkt de porseleinzwam bijna van porselein gemaakt. De ivoorwitte hoed is glad, glanzend en vaak wat doorschijnend. Je vindt deze paddenstoel vooral op stammen en takken van beuken, zowel van levende als dode bomen. De Utrechtse Heuvelrug, de Veluwe en het Drents-Friese Wold zijn goede gebieden om te zoeken. Kijk vooral in oudere beukenbossen en langs lanen met oude bomen.


Fototip

Wacht op zacht, diffuus licht om de glanzende hoed en fijne structuur goed vast te leggen.


Lees meer

porseleinzwam

6. Wild zwijn
Onder eiken en beuken verraadt omgewoelde grond vaak dat hier wilde zwijnen hebben gezocht. In het najaar liggen er volop eikels, beukennootjes en andere bosvruchten op de bodem, waar zwijnen naar wroeten. Op de Veluwe en in Nationaal Park De Meinweg kun je wilde zwijnen tegenkomen. De dieren zijn vooral actief in de schemering en nacht, waardoor een ontmoeting overdag niet vanzelfsprekend is. Zie je sporen, kijk dan rustig verder zonder het dier op te zoeken.


Fototip

Kijk niet alleen naar het dier, maar fotografeer ook wroetsporen en pootafdrukken als bewijs van hun aanwezigheid.

Lees meer

7. Wasplaten
Wie door een schraal grasland loopt, kan in het najaar kleine paddenstoelen in opvallende kleuren ontdekken. Wasplaten groeien vooral in oude, voedselarme graslanden die weinig bemest zijn. Ze zijn er in rood, oranje, geel, groen en soms wit. De Amsterdamse Waterleidingduinen en Texel zijn goede plekken om naar wasplaten te zoeken, net als andere oude, schrale graslanden. Kijk laag tussen het gras en mos, vooral na een vochtige periode.


Fototip

Zoek meerdere wasplaten bij elkaar en gebruik hun verschillende kleuren als onderwerp.


Lees meer



8. Kramsvogel

Een groep vogels die luid roepend over een weiland trekt, kan zomaar uit kramsvogels bestaan. In oktober zijn steeds meer van deze lijsterachtigen vanuit Noord- en Oost-Europa in Nederland te zien. Ze zoeken voedsel op weilanden, in boomgaarden en op plekken met bessen. Je herkent ze aan hun grijze kop en stuit, bruine rug en warmoranje borst met donkere streepjes. Vooral langs de kust, op Texel en in open gebieden met bomen en struiken kun je ze tegenkomen.


Fototip

Zoek een kramsvogel tussen bessen of in een boomgaard voor een herkenbaar beeld van zijn najaarsmenu.


Lees meer

9. Zeekraal
Van groen verandert zeekraal in het najaar naar rood en paars, waardoor kwelders langs de Nederlandse kust sterk van kleur kunnen veranderen. Deze zoutminnende plant groeit op plekken die regelmatig door zeewater worden overspoeld, zoals kwelders en schorren. De Waddenzee, Oosterschelde en Westerschelde zijn goede gebieden om zeekraal te bekijken. Zoek op kwelders en langs slikranden en houd rekening met het getij. Blijf op aangegeven paden en loop een kwelder niet zomaar op.


Fototip

Zoek naar patronen van rode zeekraal tegen het water en de lucht voor een rustig landschapsbeeld.


Lees meer

zeekraal

10. Eekhoorn
In oktober zijn eekhoorns druk met het verzamelen van voedsel voor de winter. Er zijn volop eikels, beukennootjes en andere zaden beschikbaar, die ze eten of op verschillende plekken verstoppen. Let op snelle bewegingen tussen de takken en het geritsel van bladeren. In vrijwel alle bossen, maar ook stadsparken kun je ze tegenkomen. Ga vroeg in de ochtend of later in de middag op pad en kijk goed omhoog.

 

Fototip

Zoek een boom met voedsel en wacht rustig tot de eekhoorn zich laat zien.

 

Lees meer

Oktober laat zien hoe snel de natuur kan veranderen. De ene dag wandel je tussen paddenstoelen en verkleurende vegetatie, de volgende dag trekken groepen vogels over en hoor je in de verte het burlen van een damhert. Kijk tijdens je wandeling daarom niet alleen naar de herfstkleuren, maar let ook op beweging, geluiden en kleine details. Soms hoef je maar even stil te staan om iets te ontdekken dat je anders voorbij zou lopen.

October

October is much more than just the first autumn colors in the forest. In Dutch nature, everything changes during this month. In this article, you will discover our 10 favorite species that you might encounter during a nature walk in October: fly agaric, greater white-fronted goose, fallow deer, European garden spider, porcelain fungus, wild boar, waxcaps (mushrooms), fieldfare, glasswort, and squirrel.

 

Oktober

Oktober är mycket mer än bara de första höstfärgerna i skogen. I den nederländska naturen förändras det mesta under denna månad. I den här artikeln upptäcker du våra 10 favoritarter som du kan stöta på under en naturpromenad i oktober: röd flugsvamp, bläsgås, dovhjort, korsspindel, porslinsskivling, vildsvin, vaxskivlingar (svampar), björktrast, glasört och ekorre.

Oude bondswandelweg van Arnhem naar Zutphen, Deventer en Winterswijk met Bondswandelweg-wandelpin

Ontvang gratis het e-book: Wildlife guide Sweden
Je ontvangt daarmee ook onze nieuwsbrief.

Nieuwste blogs

Natuurfotografie Magazine editie 85 is verschenen

Natuur in oktober: 10 planten, paddenstoelen en dieren die je kunt zien

Paddenstoelen fotograferen met deze 7 tips